Batzuetan, erabat nahastuta geratzen gara gure kulturaren eta historiaren funtsezko alderdien erabateko ezjakintasunaren aurrean (hemen idazten dutenena). Arduratik abiatzen den ezjakintasun hau, ezbairik gabe, gure kulturaren funtsezko datuak ezagutzeko ikertu eta aztertzeko gai ez garelako da. Baina, batez ere, eta hala iruditzen zaigu zintzotasun osoz, hori egiteko ardura dutenek ezagutza horiek ez dituztela zabaltzen. Ez ditugu ezagutzen testu honetan jasotzen diren argudio asko. Izan ere, euskaldunek eskrimatzen dituztenean, hauen historia asmatzen duten nazionalista batzuen deliriotzat hartzen dira, Europa aurrehistorikoa azaltzeko teoria onartuenetako baten parte gisa onartu beharrean. Hori bai, Espainiako eskoletan, Viriatoren historia aztertzen jarraitzen dute, Espainiaren independentziaren alde erromatarren aurka borrokatu zen Lusitaniako buruzagia.

Europa Indigena webgunea interes handiz irakurri ondoren kontatzen dizuegu guzti hau. Jatorrizko Europaren, Europa Zaharraren eta euskal kultura tradizionalaren ikuspegi bat eskaintzen digu webgune honek. Euskal kultura tradizionalari buruzko kapitulu oso bat eskaintzen digu, lehen kultura baketsu, kooperatibo eta berdinzale horri eusten dion lotura argiena eta nabariena, irudi nagusia Jainkosa Ama zena, euskaldunen Mari Jainkosa.

Webgune honekin, Marija Gimbutas arkeologoaren lana ezagutu dugu, eta Europa Indoeuroparra, inbasioen aurretik nolakoa zen jakiteko egin duen funtsezko ekarpena. Baina, batez ere, Euskal Herriari buruz duen balorazioaren berri izan dugu:

“Euskara, mendebaldeko Europako antzinako hizkuntzen erlikia da, ez prerromanikoa bakarrik, baita indoeuropar aurrekoa ere. Azken 3.000 urteetako inbasio eta eragin kulturalak gainditu ahal izan dituen bertako hizkuntza bakarra da. Euskaldunek beren nortasun kulturala galdu gabe eragin horiek integratzeko gaitasun handia erakutsi dute. Hain zuzen, Europako historia politiko eta kulturaleko legeen salbuespen handia dira. Zalantza gabe, tradizio asko Neolito garaitik zuzenean datoz. Europa Zaharreko kultura-alderdi asko (Jainkosaren erlijioa, Ilargiko egutegiaren erabilera, senidetasun matrilineala eta emakumeak nekazaritzan duen erantzukizuna) XX. mendearen hasiera arte iraun zuten (…) Bertako lege-sisteman, gizonari ez zitzaion emakumearen gaineko lehentasuna ematen”.

Marija Gimbutas, “The living Goddess”.

Dokumentu osoa aparteko interesekoa da, baina bigarren zatiko hirugarren kapitulua modu berezian da, zuzenean hitz egiten baitu euskalduna denari buruz.

 

EUSKAL KULTURA TRADIZIONALA (Europa Zaharrarekin lotura)

14.- Diosa Mari
15.- Euskal matriarkalismoa
16.- Euskara (Europako hizkuntza indigena)
17.- Euskararen etimologia (naturako soinuak)

Guzti honek, gure ustez, jatorrizko europar kolonizazioaren euskal jatorriari buruz gure webgunean biltzen joan garen informazio guztiekin zerikusi handia du.

Lan hau. Guillermo Piquerok sinatu du, eta bi kapitulu eskaini dizkio euskarari. Europako hizkuntza indigena dela dio. Scientific American aldizkariaren gaztelaniazko argitalpena ere aipagarria zen, 2003ko urtarrilean Elisabeth Hamel, Theo Vennemann eta Peter Forsterren artikulu bat argitaratu baitzuen, historiaurreko europarren jatorrizko hizkuntza izenburuarekin eta euskarari esleiatuta. Artikulu horretaz hitz egiten genuen hemen ere. Orain, artikulu osoa irakur daitekeen webgune batera jo dezakegu.

Amaitzeko, Menendez Pidalek bere hizkuntzari buruz euskaldunei zuzentzen dien baieztapenaren aipamena kopiatzeari ezin diogu uko egin. Ezjakintasunetik eta etnozentrismotik abiatuta, hizkuntza hori zaintzeko eta babesteko arrazoiak zeintzuk diren galdetzen diotenak isilarazteko esaldi bat.

Zorionez, zuen herria antzinate hispanoko erlikiarik bizienaren gordailu da. Beste batzuek balio artistiko handiagoa izango dute, unibertsalki miretsiagoak eta gutiziatuagoak izango dira, baina hizkuntza horrek duen garrantzia duen besterik ez dago.

Gai zirraragarri honi buruzko hainbat informazio uzten dizkizuegu: Wikipediarako hainbat esteka eta emakume honen ekarpen bikaina oso ondo ulertzeko balio duen zientzialari bikain honen lanari buruzko erreportai bat.

Gainera, ikertzaile honen liburu-zerrenda ere duzue hemen.

 

Europa Indigena

Euskal kultura tradizionala

Mari, goddess of Basque mythology

“El euskera es una reliquia de las antiguas lenguas de Europa occidental, no sólo prerrománica, sino pre-indoeuropea. Es la única lengua autóctona que ha podido superar las invasiones e influjos culturales de los últimos 3000 años. Los vascos han demostrado una gran capacidad para integrar esos influjos sin perder su personalidad cultural. Constituyen, de hecho, la gran excepción de las leyes de la historia política y cultural de Europa. No hay duda alguna de que sus tradiciones descienden directamente de los tiempos neolíticos. Muchos aspectos culturales de la Vieja Europa (la religión de la Diosa, la utilización del calendario lunar, el parentesco matrilineal y la responsabilidad de la mujer en la agricultura perduraron hasta principios del siglo XX (…) En el sistema legal autóctono no se le daba preferencia al hombre sobre la mujer”. Marija Gimbutas, “The living Goddess”.

(Jarraitu) (Itzulpen automatikoa)

————————————

Marija Gimbutasen biografia  (Wikipedia euskaraz)

Marija Gimbutasen biografia  (Wikipedia Inglesez- zabalagoa) (Itzulpen automatikoa)

Kurganesen Kultura (Wikipedia)

Kurgan hypothesis (Wikipedia inglesez)

 

Signs Out of Time – Marija Gimbutas osoa

Advertsiement