Europarrak Ipar Amerika ez-hispanora iristearekin lotutako gertaera historikoen lerroa nabarmen aldatu da Ipar Amerikako ipar-mendebaldeko kokalekurik garrantzitsueneko indusketa arkeologikoetan euskal jatorriko burdin-aizkora bat aurkitzean. Huron herriko herri baten hondakinak dira. Herri hori dozenaka etxek osatzen dute, defentsarako gune malkartsu batez inguratuta, eta gaur egun Whitchurch-Stouffville herrian dagoen arto-gurtzarako zelai zabalez inguratuta dago eta 1500. urtearen inguruan 2.000 lagun inguru bizi izan ziren bertan.

Orain arte uste zen Laku Handietan bizi ziren europarren eta Hudoen arteko lehen topaketa ez zela 1615. urtera arte gertatu, gutxi gorabehera, Étienne Brûlé esploratzaile frantsesak Ontario lakua hartu zuenean. Burdinazko euskal aizkora horren aurkikuntzak, beraz, erabat aldatu zuen europarrak Ipar Amerikara iritsi zireneko lehen urteetako historia, eta gutxienez 100 urte aurreratu zuen. Batez ere, euskaldunek baleak ehizatzen zituzten lekuetatik edo San Lorentzo golkoan zetazeoen ehiza-denboraldia pasatzeko egiten zituzten fabriketatik 1.500 km baino gehiagora aurkitu dutela kontuan hartzen badugu.

Poblado Huron - Citizen59
Huron Herria – Citizen59

Ron Williamson arkeologoaren eta haren kideen aurkikuntza hain garrantzitsua da ezen, uztailaren 6an, The Curse of the Axe (Aizkoraren madarikazioa) izeneko dokumentala estreinatuko dela Royal Ontario Museum-en. Kanada osorako uztailaren 9an emango da.

Gure galdera hau da: 1.500 km baino gehiagoko distantzia badago eta aizkora horren erritu-ehorzketa XV. mendearen lehen urteetan egin bada, ez al gaude hurbilago Kolon Amerikara lehen aldiz iritsi baino lehen,euskaldunek baleak ehizatzen zituztela frogatzeko?

Dokumentala ikusteko irrikitan gaude

 

Canada.com – 2012/6/24- Kanada

Scrap of European iron unearths 500-year-old Canadian mystery

A Canadian archeologist who excavated the remains of a 500-year-old First Nations settlement near Toronto has revealed a stunning discovery: a carefully buried, European-made metal object that somehow reached the 16th-century Huron village nearly 100 years before the documented arrival of any white man in the Lake Ontario region. The unearthing of what appears to be part of a wrought-iron axe head at the so-called “Mantle” archeological site in present-day Whitchurch-Stouffville, Ont. — a fast-growing suburb about 40 kilometres east of Toronto — is showcased in a new documentary film, titled Curse of the Axe, to be screened for the first time Monday at the Royal Ontario Museum and broadcast nationwide July 9 on History Television.

(Jarraitu) (Itzulpen automatikoa)

————————-

Royal Ontario Museum -2012/6/25 – Kanada

CURSE OF THE AXE: New Archaelogical Discoveries right under your feet!

The ROM is proud to present the world premiere screening of The Curse of the Axe. Narrated by Robbie Robertson of the legendary music groupThe Band, it is a riveting documentary of the recent extraordinary archaeological discovery right near Toronto that is rewriting history and our understanding of North American life before the arrival of the Europeans. Led by Dr. Ron Williamson, one of Canada’s foremost First Nations experts, a team of world-renowned archaeologists unearths the largest and most complex Huron First Nations village ever found and is stunned to discover that the village is 500 years old!

(Jarraitu) (Itzulpen automatikoa)